ธรรมะ-จิตใจ

"ทายาทช่างศิลปหัตถกรรม" คือรางวัลชีวิต

  • 16 พฤษภาคม 2561, 09:00 น. |
  • เปิดอ่าน 172
Share on Google+
LINE it!
- +

สิทธิโชค ปัญญางาม สล่าหนุ่มแห่งบ้านดอยหล่อ จ.เชียงใหม่ ฝากฝีมือชิ้นเอกงานศิลป์วัดโลหะปราสาท ด้วยความภูมิใจแห่งที่ 4 ของโลก

เรื่อง : ปอย

การสานต่อสร้าง “ทายาทช่างศิลปหัตถกรรม” ฝีมือเทียบเท่าระดับชั้นครู ไม่ใช่เรื่องง่าย แม้ว่ายุคสื่อดิจิตอลปัจจุบัน จะเป็นเครื่องมือช่วยสร้างหรือปั้นผู้สืบทอด ใครต่อใคร ให้เก่ง ให้ดัง ให้มีฝีมือกันแบบง่ายๆ รวดเร็ว

 

 

เหตุผลของงานหัตถกรรม แค่เพียงพรสวรรค์เท่านั้นไม่เพียงพอ ต้องใช้เวลาสั่งสมฝีมือศิลป์ ประสบการณ์ ความชำนาญเชี่ยวชาญมาอย่างต่อเนืองที่ยาวนาน  จึงกล่าวได้เลยว่า “หาทายาทสืบทอดนั้น หายากยิ่งกว่าทองเสียอีก”

สิทธิโชค ปัญญางาม สล่าวัย 37 ปี แห่งบ้านดอยหล่อ จ.เชียงใหม่ ได้รับคัดเลือกเป็น “ทายาทช่างศิลปหัตถกรรม ประจำปี 2561” ในประเภทงานหัตถกรรม “ดุนโลหะ” จากศูนย์ส่งเสริมศิลปาชีพระหว่างประเทศ (องค์การมหาชน) หรือ SACICT ด้วยงานผู้สืบสานองค์ความรู้ภูมิปัญญาจากบรรพบุรุษ ครูอาจารย์ในช่างฝีมือระดับบรมครูผู้อยู่ในวงการงานศิลปหัตถกรรม

สิทธิโชค เป็นศิษย์เอกของ ครูดิเรก สิทธิการ ครูเลื่องชื่อฝีมืสลักดุนลาย แห่งวัดศรีสุพรรณ จ.เชียงใหม่ ด้วยความมุ่งมั่น ตั้งใจ และซื่อสัตย์มีศรัทธาในงานที่ทำ เพื่อสืบทอดงานดุนโลหะให้อยู่คู่ในแผ่นดินล้านนาต่อไป นับเวลาที่ได้เรียนรู้ฝึกฝนงานสลักดุน เป็นเวลากว่า 17 ปีแล้ว

“รางวัลนี้คือ รางวัลแรกของชีวิต พอได้รับรางวัลนี้แล้ว ทำให้ผมมีกำลังใจ มีไฟ มีพลัง ในการต่อสู้ทำงานสร้างสรรค์งานหัตถศิลป์ ในประเภทการดุนโลหะ ให้คงสืบเนื่องอยู่ต่อไป จากพ่อครู

แรงผลักดันสำคัญในขณะนื้ และตั้งใจอย่างแรงกล้าทำให้เกิดผลสำเร็จ เป็นสิ่งที่ภูมิใจในอนาคตอย่างมาก คือ การจัดทำดุนโลหะเป็นยอดฉัตรจำนวน 120 ยอด เพื่อขึ้นยกประดับบนยอดโลหะปราสาท พระธาตุศรีเมืองปง อ.หางดง จ.เชียงใหม่ นับเป็นโลหะปราสาทแห่งที่ 4 ของโลก ขณะที่สององค์แรกอยู่ที่ศรีลังกา แต่ก็ถูกทำลายหมดสิ้นไปแล้ว

โลหะปราสาทแห่งที่ 3 และเป็นแห่งแรกของประเทศไทย คือ โลหะปราสาทที่วัดราชนัดดารามวิหาร  และแห่งที่ 4 ที่เชียงใหม่แห่งนี้” นายช่างสิทธิโชค กล่าวอย่างภาคภูมิใจ

สิทธิโชค เล่าจุดเริ่มต้นเข้ามาสัมผัสวิถีชีวิตงานช่างฝีมือหัตถกรรมดุนโลหะ ตอนบวชเณรอายุ 20 ปี จำพรรษาอยู่วัดศรีพันธ์ จ.เชียงใหม่ แล้วเกิดความรู้สึกทึ่ง และชื่นชอบความสวยงามฝีมืองานศิลป์ฝีมือพ่อครูดิเรกอย่างมาก ประกอบกับใกล้เคียงรอบวัด เป็นชุมชนหัตถกรรมการทำเครื่องเงินทำสืบทอดกันมายาวนานนับเป็นร้อยๆ ปีแล้ว

เมื่อสึกออกมาแล้ว จึงมาขอมาเป็นลูกศิษย์พ่อครูดิเรก เรียนรู้แบบซึมซับและทำงานกับท่านนับตั้งแต่นั้นมา

ทักษะฝีมือในการสร้างสรรค์ผลงานดุนโลหะ ของทายาทช่างศิลปหัตถกรรม สิทธิโชค ใช้เทคนิคการตอกลายแบบนูนสูง มีความชำนาญการตอกลายแม่นยำ ลายเส้นคมชัดสะบัดปลาย มีความพลิ้วไหวในลวดลายวิจิตร ผสมผสานลวดลายระหว่างลายไทย และลายล้านนา ให้อารมณ์อ่อนช้อยมีเสน่ห์

เอกลักษณ์ผลงานดุนลายของ สิทธิโชค อยู่ที่การทำให้ลวดลายมีความเหมือนภาพวาดได้อย่างวิจิตรงดงาม จนได้รับการยอมรับว่า ฝีมือไม่แพ้ฝีมือครูผู้ถ่ายทอดเลยทีเดียว

“ในอนาคตที่ผมตั้งใจไว้ คือ เฟ้นหาผู้สืบทอด ส่งเสริมสั่งสอนสร้างลูกศิษย์ใหม่ๆ ขึ้นมาต่อเนื่อง ถึงที่สุดแล้วความเป็นเอกลักษณ์ของงานหัตถศิลป์ที่มีคุณค่า และมากด้วยฝีมือศิลป์ จะมีการเฟ้นหาผู้สืบทอดด้วยตัวของมันเอง

ผู้ที่ต้องการรักชื่นชอบในงานศิลป์ชิ้นเอกเหล่านี้ ต้องดั้นด้นดิ้นรนเข้ามาเรียนรู้และต้องการเป็นศิษย์ เหมือนแบบอย่างที่พ่อครูสอนผมมา การวิ่งไปหาทายาทมาสืบทอดงานจะอยู่ได้เพียงชั่วครู่ แล้วคงทำงานหัตถศิลป์นี้ไม่ได้นาน

 

 

วิชาเหล่านี้ไม่ใช่เรียนกันในมหาวิทยาลัย ต้องเรียนโดยภูมิปัญญาโดยตรง จึงอยากจะถ่ายทอดให้กับผู้ที่มุ่งมั่นเดินเข้ามาเรียนรู้กับเราอย่างตั้งใจจะดีกว่า

อดีตงานช่างหัตถศิลป์ฝีมือ ไม่ใช่จะได้เรียนรู้และรับการถ่ายทอดกันง่ายๆ บรรพบุรุษจะส่งถ่ายความรู้ให้เฉพาะคนในสายเลือด ให้ลูกหลานในวงศ์ญาติตระกูลของตนเองเท่านั้น จึงทำให้คุณค่าของวิชาดีในสมัยโบราณสูญสิ้นไป พร้อมกับการสูญเสียบรรพบุรุษที่ตายจากไป

ปัจจุบันคนรุ่นใหม่ จะไม่มีความรักในวิชาโบราณดั้งเดิม เนื่องจากวิถีชีวิตปัจเจกชนแต่ละคนแตกต่างจากอดีต และมักเลือกหาวิชาชีพใหม่แบบอื่นที่ชื่นชอบมากกว่า ที่จะคิด หรือมองเห็นสิ่งที่มีค่าอยู่ของบรรพบุรุษนั้นให้รักษาคงไว้” สิทธิโชค นายช่างฝีมือทองแห่งเชียงใหม่กล่าวทิ้งท้าย